Mračno poglavlje posleratne istorije zapadne Srbije ponovo je isplivalo na površinu nakon otkrića masovne grobnice u jami Cerova, koja se nalazi na brdu iznad sela Mušvete na Zlatiboru. Ovo otkriće, koje je uzburkalo duhove i podsetilo na strahote Drugog svetskog rata, obeleženo je pronalaskom skeleta stradalnika, čije su ruke bile vezane žicom pre likvidacije. Ove informacije prenosi agencija RINA, koja se bavi istraživačkim novinarstvom.
Jamu je otkrio freskopisac i speleolog Dimitrije Mirko Ćelić iz Prigrevice kod Apatina, koji je sa svojim kolegama iz beogradskog speleološkog kluba „Asak“ istraživao do sada neistraženu pećinu. Njihova potraga inspirisana je predanjima najstarijih meštana o postojanju masovnih grobnica u ovom kraju, što ukazuje na to da su lokalni stanovnici tokom decenija svesno ili nesvesno čuvali sećanja na mračne događaje iz prošlosti.
Na dubini od oko 15 metara, u prostranoj podzemnoj dvorani, otkriveno je više kostura, dok su se ispod samog ulaza u jamu nalazili veliki kamenovi, za koje se sumnja da skrivaju još neotkrivene posmrtne ostatke. Ova otkrića dodatno su ukazala na ozbiljnost situacije, s obzirom na činjenicu da su pored kostiju pronađeni i lični predmet, poput opanaka, cokula, pojaseva, tabakera i ogledalaca, ali gotovo nijedna vojna oznaka, osim jedne značke Saveza skauta Kraljevine Jugoslavije, što dodatno komplikuje identifikaciju žrtava.
Nadležno tužilaštvo u Užicu odmah je obavešteno o ovom otkriću kako bi se istraživanje sprovodilo u skladu sa zakonom. U međuvremenu, nadležni u Opštini Čajetina brzo su reagovali i doneli odluku da pruže punu podršku istraživanju jame, u kojoj su pronađeni posmrtni ostaci stradalnika. Predsednik Opštine Čajetina, Milan Stamatović, naglasio je da lokalna samouprava neće zatvoriti oči pred ovim zločinom i da će učiniti sve što je potrebno da se rasvetli sudbina stradalih.
Planovi za budućnost uključuju i uredjenje pećine u Mušvetama kao turističkog odredišta, ali tek nakon što se rasvetli sudbina žrtava i podigne spomenik u njihovu čast. Stamatović je izrazio nadu da će pronaći potomke žrtava i omogućiti im dostojanstvenu sahranu po pravoslavnom obredu.
Svedočenja najstarijih Zlatiboraca govore o tragičnom kraju mnogih povratnika koji su se u trenutku povratka kućama suočili sa lažnim obećanjima o slobodi i bezbednosti. Umesto povratka, mnogi su odvođeni u Čajetinu, gde su brutalno ubijeni. Prema dostupnim podacima, između 200 i 300 mladića, većinom četnika starosti od 16 do 20 godina, bez suđenja su likvidirani u ovom kraju dok su se vraćali svojim domovima iz Bosne.
Ovo otkriće masovne grobnice je još jedan podsetnik na zločine koji su se dešavali tokom turbulentnih vremena, a istraživači, vlasti i lokalna zajednica će se suočiti sa izazovima da pronađu istinu i pruže pravdu stradalima. U tom kontekstu, važno je napomenuti da se ovakva otkrića ne smeju zaboraviti, već da treba da služe kao lekcija za buduće generacije o važnosti mira i pomirenja.
U svetlu ovih događaja, očekuje se da će dalja istraživanja doneti nova saznanja o sudbinama žrtava i pomoći u razotkrivanju mračne prošlosti ovog područja. Takođe, pruža se prilika za lokalnu zajednicu da se okrene ka budućnosti, s poštovanjem prema prošlosti koja ih oblikuje.
